Projekt

USTAWA

z dnia … 2025 r.

o zmianie ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym

Art. 1. W ustawie z dnia 13 czerwca 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1743) wprowadza się następujące zmiany:
1)     w art. 3 w ust. 1 w pkt 1 w lit. e skreśla się wyrazy „łuski amunicji artyleryjskiej”;
2)     w art. 61 po ust. 9 dodaje się ust. 9a w brzmieniu:
„9a. Kamizelki kuloodporne, w tym także kamizelki kuloodporne z możliwością użycia wkładu balistycznego, wkłady balistyczne do kamizelek kuloodpornych oraz hełmy wojskowe można sprzedawać do własnego użytku i za okazaniem dowodu tożsamości także osobom fizycznym, które ukończyły 18 lat i posiadają obywatelstwo polskie lub obywatelstwo innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.”;
3)     w art. 68 w ust. 2 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„4)    osobom posiadającym pozwolenie na dany rodzaj broni – broni wraz z amunicją do prób i testów konsumenckich.”.

Art. 2. Ustawa wchodzi w życie 14 dni od dnia ogłoszenia.

UZASADNIENIE

Proponowana zmiana ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1743) ma na celu umożliwienie obywatelom dostępu do pasywnych środków ochrony osobistej, takich jak kamizelki kuloodporne i nowoczesne hełmy wojskowe. Obecnie zakup takich środków ochrony jest  niejednoznacznie uregulowany przepisami – expressis verbis mówią one o kamizelkach i hełmach przeznaczonych do użytku wojskowego lub policyjnego, ograniczając ich sprzedaż do przedsiębiorców „którzy posiadają koncesję na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia, oraz przedsiębiorcom albo jednostkom organizacyjnym, którzy na podstawie odrębnych przepisów powołały wewnętrzne służby ochrony, oraz szkołom kształcącym w zawodzie pracownika ochrony fizycznej osób
i mienia, a także przedsiębiorcom prowadzącym działalność szkoleniową dla osób ubiegających się o wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej”.

Praktyka pokazuje, że ograniczenie to jest stosowane rozszerzająco – choć na rynku znajdują się także kamizelki kuloodporne przeznaczone dla osób cywilnych, lub szerzej:
o przeznaczeniu innym niż ściśle wojskowe lub policyjne, to ich sprzedaż przez podmioty koncesjonowane osobom cywilnym nie jest w praktyce dokonywana. Jednocześnie poza koncesjonowanym obrocie rynkowym znajdują się hełmy wojskowe starszych typów, traktowane jako przedmioty o charakterze kolekcjonerskim i przez to dostępne dla każdego. Przy czym nie chodzi tu tylko o hełmy stalowe, z czasów wojen światowych, ale także o starsze typy produktów kompozytowych. Warto zauważyć, że np. operacja „Pustynna Burza” miała miejsce 34 lata temu, więc używane podczas niej wyposażenie ma już jak najbardziej walor zabytkowy, choć identyczne pod względem niektórych cech użytkowych wyroby są stosowane do dziś.

Trwające w wielu częściach świata konflikty zbrojne – w tym przede wszystkim wojna na Ukrainie – są polem działania różnego rodzaju misji humanitarnych oraz polem aktywności dziennikarzy. Uczestnicy tych misji, jak i dziennikarze, powinni móc  się wyposażyć przed udaniem w rejon potencjalnego zagrożenia w indywidualne środki ochrony osobistej, które mogą uratować im życie. Podobnie trudno odmawiać obywatelom Polski – zwłaszcza tym zamieszkującym jej wschodnie rejony – prawa do wzmocnienia swojej pasywnej ochrony. Wszystkie te osoby także dziś podejmują skuteczne działania dla zapewnienia sobie ochrony wspomnianego rodzaju, tyle że działając w swoistej próżni prawnej narażają się z jednej strony na zarzut łamania przepisów, a z drugiej strony są wystawieni na działanie różnego rodzaju hochsztaplerów, oferujących im atrapy środków ochrony osobistej – np. repliki hełmów do zastosowań w grach typu paintball czy ASG, które trudne są do odróżnienia od oryginałów dla osób nie posiadających fachowego przygotowania. Umożliwienie obywatelom możliwości zakupu przedmiotowych środków ochrony w koncesjonowanych sklepach zlikwiduje zarówno wspomniany stan prawnej nieoznaczoności, jak też przyczyni się do wyeliminowania z rynku pośredników i towarów wątpliwej jakości.

Zauważyć należy, że przedmiotowe środki ochrony osobistej są wyposażeniem czysto pasywnym i siłą rzeczy nie będą mieć negatywnego wpływu na poziom bezpieczeństwa publicznego. Nowelizacja podniesie natomiast poziom bezpieczeństwa obywateli poprzez zapewnienie im większych możliwości ochrony własnego ciała.

Drugim celem proponowanej zmiany ustawy jest usunięcie z treści ustawy zmienianej dwóch regulacji, najbardziej negatywnie ocenianych przez środowisko strzeleckie
i przedsiębiorców działających w branży obrotu bronią i amunicją.

Po pierwsze projekt ustawy obejmuje usunięcie łusek artyleryjskich z wykazu istotnych części amunicji. Obecnie obowiązujące przepisy skutkują sankcją karną za posiadanie np. wazonu wykonanego z pustej, wystrzelonej łuski znalezionej na pobojowisku.

Po drugie projekt ustawy znosi czasowy limit dla użyczania broni do testów przed zakupem dla konsumentów będących osobami fizycznymi posiadającymi odpowiednie pozwolenie na broń. Propozycja ta ma na celu zniesienie dyskryminacji osób fizycznych względem osób prawnych i zniesienie zbędnych ograniczeń konstytucyjnego prawa własności. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne
w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Przy wprowadzaniu takiej regulacji każdorazowo należy brać pod uwagę zasadę konieczności
i proporcjonalności konkretnych regulacji. Ograniczenie praw osób fizycznych względem osób prawnych nie spełnia wyżej wymienionych kryteriów przewidzianych w Konstytucji RP oraz orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego.

Projekt zmiany ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami
i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym będzie miał pozytywny wpływ na gospodarkę państwa – jak każda zmiana deregulacyjna i znosząca zbędne bariery biurokratyczne.

Obszary, na które oddziałuje proponowana regulacja prawna

Proponowana regulacja poprzez umożliwienie osobom fizycznym nabywania pasywnych środków ochrony osobistej w koncesjonowanych podmiotach operujących na rynku broni, amunicji i technologii wojskowych lub policyjnych spowoduje ograniczenie nielegalnego obrotu tymi przedmiotami oraz wzrost obrotów podmiotów legalnie działających, co spowoduje wzrost przychodów podatkowych budżetu. Spełni także oczekiwania społeczne. Proponowane zmiany będą także mieć pozytywny wpływ na obronność kraju i przygotowanie osób fizycznych do sytuacji kryzysowych.

Wpływ regulacji na dochody i wydatki budżetu oraz sektora publicznego:

Proponowana zmiana nie rodzi żadnych kosztów dla budżetu. Zmiana przyniesie wzrost dochodów podatkowych budżetów w związku ze zwiększeniem legalnego obrotu kamizelkami kuloodpornymi i hełmami. Skala tego wzrostu jest trudna do przewidzenia.

Wpływ regulacji na rynek pracy

Proponowana zmiana spowoduje powstanie nowych podmiotów produkujących przedmiotowe środki ochrony dla obywateli, co pociągnie za sobą utworzenie nowych miejsc pracy.

Projektodawca przewiduje wzrost obrotu sektora od 5 do 10 mln złotych w pierwszym roku obowiązywania nowelizacji. Ponadto należy wskazać, że wraz z rozwojem kultury ochrony pasywnej w Polsce, zysk dla przedsiębiorców będzie się powiększać.

Ocena przewidywanego wpływu projektu ustawy na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców

Proponowana zmiana będzie mieć pozytywny wpływ na działalność średnich i małych przedsiębiorców oraz mikroprzedsiębiorców, działających w branżach związanych z obrotem i wytwarzaniem przedmiotowych środków ochrony osobistej.

Zgodność z prawem Unii Europejskiej

Przedłożony projekt ustawy jest zgodny z obowiązującym prawem Unii Europejskiej.

DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR)

projektu ustawy

Informacja o projekcie       

a) Tytuł projektu:

Projekt ustawy o zmianie ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami
i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym

b) Przedstawiciel wnioskodawcy:

Krzysztof Szymański

I. Część wstępna

[1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań.

Proponowana zmiana ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1743) ma na celu umożliwienie obywatelom dostępu do pasywnych środków ochrony osobistej, takich jak kamizelki kuloodporne i nowoczesne hełmy wojskowe. Obecnie zakup takich środków ochrony jest  niejednoznacznie uregulowany przepisami – expressis verbis mówią one o kamizelkach i hełmach przeznaczonych do użytku wojskowego lub policyjnego, ograniczając ich sprzedaż do przedsiębiorców „którzy posiadają koncesję na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia, oraz przedsiębiorcom albo jednostkom organizacyjnym, którzy na podstawie odrębnych przepisów powołały wewnętrzne służby ochrony, oraz szkołom kształcącym w zawodzie pracownika ochrony fizycznej osób i mienia, a także przedsiębiorcom prowadzącym działalność szkoleniową dla osób ubiegających się o wpis na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej”. Praktyka pokazuje, że ograniczenie to jest stosowane rozszerzająco – choć na rynku znajdują się także kamizelki kuloodporne przeznaczone dla osób cywilnych, lub szerzej:
o przeznaczeniu innym niż ściśle wojskowe lub policyjne, to ich sprzedaż przez podmioty koncesjonowane osobom cywilnym nie jest w praktyce dokonywana. Jednocześnie poza koncesjonowanym obrocie rynkowym znajdują się hełmy wojskowe starszych typów, traktowane jako przedmioty o charakterze kolekcjonerskim i przez to dostępne dla każdego. Przy czym nie chodzi tu tylko o hełmy stalowe, z czasów wojen światowych, ale także
o starsze typy produktów kompozytowych. Warto zauważyć, że np. operacja „Pustynna Burza” miała miejsce 34 lata temu, więc używane podczas niej wyposażenie ma już jak najbardziej walor zabytkowy, choć identyczne pod względem niektórych cech użytkowych wyroby są stosowane do dziś. Trwające w wielu częściach świata konflikty zbrojne – w tym przede wszystkim wojna na Ukrainie – są polem działania różnego rodzaju misji humanitarnych oraz polem aktywności dziennikarzy. Uczestnicy tych misji, jak i dziennikarze, powinni móc  się wyposażyć przed udaniem w rejon potencjalnego zagrożenia w indywidualne środki ochrony osobistej, które mogą uratować im życie. Podobnie trudno odmawiać obywatelom Polski – zwłaszcza tym zamieszkującym jej wschodnie rejony – prawa do wzmocnienia swojej pasywnej ochrony. Wszystkie te osoby także dziś podejmują skuteczne działania dla zapewnienia sobie ochrony wspomnianego rodzaju, tyle że działając w swoistej próżni prawnej narażają się z jednej strony na zarzut łamania przepisów, a z drugiej strony są wystawieni na działanie różnego rodzaju hochsztaplerów, oferujących im atrapy środków ochrony osobistej – np. repliki hełmów do zastosowań w grach typu paintball czy ASG, które trudne są do odróżnienia od oryginałów dla osób nie posiadających fachowego przygotowania. Umożliwienie obywatelom możliwości zakupu przedmiotowych środków ochrony w koncesjonowanych sklepach zlikwiduje zarówno wspomniany stan prawnej nieoznaczoności, jak też przyczyni się do wyeliminowania z rynku pośredników i towarów wątpliwej jakości. Zauważyć należy, że przedmiotowe środki ochrony osobistej są wyposażeniem czysto pasywnym i siłą rzeczy nie będą mieć negatywnego wpływu na poziom bezpieczeństwa publicznego. Nowelizacja podniesie natomiast poziom bezpieczeństwa obywateli poprzez zapewnienie im większych możliwości ochrony własnego ciała. Drugim celem proponowanej zmiany ustawy jest usunięcie z treści ustawy zmienianej dwóch regulacji, najbardziej negatywnie ocenianych przez środowisko strzeleckie i przedsiębiorców działających w branży obrotu bronią i amunicją. Po pierwsze projekt ustawy obejmuje usunięcie łusek artyleryjskich z wykazu istotnych części amunicji. Obecnie obowiązujące przepisy skutkują sankcją karną za posiadanie np. wazonu wykonanego z pustej, wystrzelonej łuski znalezionej na pobojowisku. Po drugie projekt ustawy znosi czasowy limit dla użyczania broni do testów przed zakupem dla konsumentów będących osobami fizycznymi posiadającymi odpowiednie pozwolenie na broń. Propozycja ta ma na celu zniesienie dyskryminacji osób fizycznych względem osób prawnych i zniesienie zbędnych ograniczeń konstytucyjnego prawa własności. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności
i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne
w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Przy wprowadzaniu takiej regulacji każdorazowo należy brać pod uwagę zasadę konieczności i proporcjonalności konkretnych regulacji. Ograniczenie praw osób fizycznych względem osób prawnych nie spełnia wyżej wymienionych kryteriów przewidzianych
w Konstytucji RP oraz orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. Projekt zmiany ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania
i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią
o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym będzie miał pozytywny wpływ na gospodarkę państwa – jak każda zmiana deregulacyjna i znosząca zbędne bariery biurokratyczne.

[2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne?

Nie

Jest to najprostsze oraz najbardziej efektywne rozwiązanie pozwalające na stworzenie przejrzystych reguł korzystania ze środków obrony przez obywateli.

II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3–5 regulaminu Sejmu

[3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań?

Projekt ma na celu zniesienie dyskryminacji i ograniczania konstytucyjnego prawa własności osób fizycznych w stosunku do osób prawnych. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia
i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Przy wprowadzaniu każdorazowo takie regulacji należy brać pod uwagę zasadę konieczności i proporcjonalności konkretnych regulacji. Ograniczenie praw osób fizycznych w stosunku do osób nie spełnia wyżej wymienionych kryteriów przewidzianych w Konstytucji RP oraz orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. Projekt jest spójny terminologicznie oraz systemowo z dotychczasowym stanem prawnym. Projekt oddziałuje pozytywnie na realizację konstytucyjnych praw i wolności jednostki oraz poprawia ich urzeczywistnianie w segmencie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, w szczególności prawa własności. Proponowane rozwiązania są zgodne z prawem międzynarodowym oraz prawem Unii Europejskiej. Obecny stan prawny przewidziany w ustawie nie jest wymagany przez prawo UE – polski ustawodawca uregulował ten obszar rynku w sposób dalej idący niż wymaga tego prawo UE. Projekt przewiduje standardowy okres vacatio legis wynikający z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Projekt nie podlega obowiązkowi notyfikacji.

[4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań?

Projekt oddziałuje na: Osoby fizyczne powyżej 18. roku życia z polskim obywatelstwem (30 765 400 osób – Narodowy Spis Ludności, Główny Urząd Statystyczny). Projekt poprawia sytuację prawną tej grupy osób poprzez umożliwienie zakupów hełmów wojskowych oraz kamizelek kuloodpornych przez wskazaną grupę. Obywatele państw Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym powyżej 18. Roku życia – uzyskają możliwość zakupu hełmów wojskowych oraz kamizelek kuloodpornych na równi z obywatelami polskimi. Projekt ustawy wpłynie pozytywnie na społeczne poczucie bezpieczeństwa wśród Polaków.

[5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań?

Projekt ustawy oddziałuje na osoby prowadzące działalność gospodarczą w przedmiocie w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (według danych ministerstwa spraw wewnętrznych i administracji z 2019 r. – 1208). Projektodawca przewiduje wzrost obrotu sektora od 5 do 10 mln złotych w pierwszym roku obowiązywania nowelizacji. Ponadto należy wskazać, że wraz z rozwojem kultury ochrony pasywnej w Polsce, zysk dla przedsiębiorców będzie się powiększać.

Proponowana zmiana spowoduje powstanie nowych podmiotów produkujących przedmiotowe środki ochrony dla obywateli, co pociągnie za sobą utworzenie nowych miejsc pracy. Nie jest możliwe oszacowanie dokładnej liczby na tym etapie dokładna.

[6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego?

Projekt ustawy nie pociąga za sobą obciążenia budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

[7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

Nie dotyczy

[8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej?

Projekt ustawy nie podlega notyfikacji.

III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu

[9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?

Tak

Osiągnięcie zamierzonych celów projektu nie jest możliwe do realizacji za pomocą innych środków niż ustawy, ponieważ tematyka nowelizacja jest uregulowana w ustawie z dnia 13 sierpnia 2019 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym. Proponowana zmiana będzie mieć pozytywny wpływ na działalność średnich i małych przedsiębiorców oraz mikroprzedsiębiorców, działających w branżach związanych z obrotem i wytwarzaniem przedmiotowych środków ochrony osobistej. Nowelizacja poszerza zakres swobody prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce.

[10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?

Nie

[11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)?

Nie